24.5 C
Tirana
E premte, 29 Gusht, 2025
More
    spot_img
    spot_img

    Edhe populli e njeh si ditë tersi – Kjo është dita kur ndodhin më shumë aksidente në Shqipëri

    Instituti i Statistikave (INSTAT) ka publikuar të dhënat mbi aksidentet rrugore për muajin korrik 2025, ku rezulton se janë regjistruar 131 aksidente, me 194 persona të përfshirë (të vrarë dhe të plagosur).

    Krahasuar me korrikun e vitit të kaluar, janë regjistruar 15 aksidente më pak, çka tregon një tendencë në ulje të ngjarjeve të rënda në rrugë.

    Megjithatë, situata vijon të mbetet shqetësuese.

    Vetëm gjatë muajit gusht 2025 janë shënuar 13 viktima nga aksidentet rrugore, duke rritur ndjeshëm bilancin e këtij viti.

    Vitin e kaluar (2024) numri i viktimave ishte 175, ndërsa përgjatë periudhës janar–korrik 2025, aksidentet rrugore kanë shënuar një ulje me 16% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit 2024.

    Shkaqet dhe grupmoshat më problematike

    Sipas INSTAT, në 89.3% të rasteve, shkaku i aksidenteve ka qenë sjellja e drejtuesve të mjeteve. Më të rrezikuarit rezultojnë drejtuesit në moshën 25-34 vjeç, të cilët kanë shkaktuar 28,2% të aksidenteve gjithsej.

    Por kur ndodhin më shumë aksidente?

    Dita më problematike: e marta, me 19.8% të aksidenteve.

    Dita me më pak ngjarje: e premtja, me vetëm 9.2%.

    Orari më i rrezikshëm: mes 08:00–12:00, ku ndodhin 28,2% e aksidenteve.

    Për krahasim, në dhjetor 2024 ishin shënuar 149 aksidente dhe 192 të aksidentuar.

    Vdekshmëria në aksidente rrugore gjatë vitit të kaluar ishte 10.5 për 100 aksidente, më e ulët se në vitin 2023, kur ishte 14.9.

    Pse e marta njihet si “ditë tersi”

    E marta konsiderohet “ditë ters” në disa kultura, veçanërisht në kulturën shqiptare dhe në disa vende të Ballkanit, për arsye që lidhen me besëtytni, histori fetare dhe ndikime kulturore të lashta.

    Në traditën myslimane dhe ortodokse, e marta lidhet me ditë kur “nuk fillohet punë e re”, përfshirë martesat apo udhëtimet, sepse besohet se sjell tersllëk.

    Në shumë gjuhë latine, e marta lidhet me Marsin, perëndinë e luftës Marsi simbolizon konflikt, gjakderdhje e agresivitet — prandaj lidhet me tersllëk.

    Në kulturën popullore shqiptare, thëniet si “mos e fillo të martën” janë përcjellë brez pas brezi, duke krijuar një besim kolektiv që e ka forcuar idenë e tersit.

    Në realitet, nuk ka asnjë provë objektive që e marta të jetë vërtet ters — është një koncept që vjen nga frika, simbolika dhe zakonet kulturore.

    spot_imgspot_img

    Lajmet e fundit