Ekonomisti Fatos Çoçoli ngre shqetësimin për pasojat ekonomike të protestave të dhunshme në Shqipëri. I ftuar në emisionin “Dekalog” të gazetarit Roland Qafoku në DritareTV, ai deklaroi se dëmet nuk lidhen vetëm me shkatërrimet materiale, por edhe me cenimin e imazhit të vendit si destinacion i sigurt për turistët e huaj.
Sipas Çoçolit, dëmet materiale të raportuara arrijnë në rreth 2 miliardë lekë, ose 22 milionë euro. Megjithatë, shqetësimi kryesor i ekonomistit lidhet me pasojat afatgjata që situata e tensionuar mund të sjellë për ekonominë dhe veçanërisht për turizmin.
“Shqetësohem për dëmet në kohë. Për një kohë të gjatë do të kemi dëme nga cenimi i imazhit tonë si një vend i sigurt”, u shpreh Çoçoli gjatë intervistës.
Ai theksoi se Shqipëria kishte krijuar një imazh pozitiv në sytë e vizitorëve të huaj, ndërsa Tirana ishte kthyer në një destinacion turistik gjatë gjithë vitit. Sipas tij, rikthimi i besimit mund të kërkojë kohë, edhe nëse situata qetësohet shpejt.
“Koha minimale e mundshme është diku te shtatë-tetë muaj”, deklaroi ekonomisti, duke iu referuar periudhës që mund të nevojitet për rikuperimin e imazhit të kryeqytetit si një destinacion i sigurt.
Çoçoli vlerësoi se pasojat mund të shtrihen përtej turizmit, duke ndikuar edhe te investimet e huaja dhe aktiviteti i bizneseve. Ai u ndal veçanërisht te bizneset e vogla, të cilat, sipas tij, janë më të ekspozuara ndaj pasojave të dhunës dhe kanë më pak mundësi financiare për të përballuar humbjet.
Dëmshpërblimi i bizneseve
Gjatë intervistës, ekonomisti komentoi edhe paketën e masave të prezantuara nga qeveria për dëmshpërblimin e bizneseve të dëmtuara dhe ndëshkimin e personave përgjegjës për aktet e dhunës.
Çoçoli shprehu skepticizëm për mundësinë që shuma e plotë e dëmeve të rikuperohet përmes gjobave dhe detyrimeve financiare ndaj personave përgjegjës ose familjeve të tyre.
Sipas tij, edhe në një skenar optimist, të ardhurat e mbledhura nga këto masa do të ishin shumë më të ulëta se dëmi i raportuar prej 22 milionë eurosh.
Për këtë arsye, ai vlerësoi se një pjesë e konsiderueshme e faturës financiare mund të përfundojë në buxhetin e shtetit, pra të përballohet nga taksapaguesit.
Ekonomisti komentoi gjithashtu masat ndëshkuese të propozuara për kufizimin e dhunës, duke ngritur pikëpyetje për efektivitetin e tyre dhe për nevojën që zbatimi të respektojë të drejtat e njeriut dhe garancitë ligjore.
Në përfundim, Çoçoli nënvizoi se pasojat e protestave nuk duhet të maten vetëm me vlerën e dëmeve të dukshme, por edhe me ndikimin që ato mund të kenë në besimin e turistëve, klimën e biznesit dhe perspektivën ekonomike të vendit.